Başvuruyu yaptınız, dosyayı teslim ettiniz — şimdi ne olacak? "Para ne zaman gelir?" sorusu, yurt dışı fuara katılan her firmanın aklındaki ilk soru. Cevabı net, ama birkaç değişkene bağlı.
Sistemi hiç bilmiyorsanız önce yurt dışı fuar teşviğinin nasıl çalıştığını okumak işe yarar. Başvuru sürecini atlamamışsanız DYS başvurusu adım adım rehberine göz atın.
Her şeyden önce şunu bilin: başvuru yapılmadan ödeme gelmiyor. Ve başvuru için sabit bir süre var.
Fuar bitim tarihinden itibaren en geç 3 ay içinde başvurunuzu ihracatçı birliğine iletmeniz gerekiyor. Bu süre geçtikten sonra hiçbir gerekçe başvuruyu kurtarmıyor — bakanlık ret veriyor, nokta.
Takvimi not almak için somut bir örnek: Fuarınız 15 Mart'ta bittiyse, başvurunuz en geç 15 Haziran'da sistemde olmalı.
Başvuru teslim edildiği anda ödeme gelmiyor. İki aşamalı bir inceleme süreci başlıyor:
1. İhracatçı Birliği ön kontrolü: Dosyanız önce bağlı olduğunuz birliğe (İMMİB, İTKİB, EİB vb.) düşüyor. Birlik belgelerin eksiksiz ve kurallara uygun olup olmadığını kontrol ediyor.
2. Ticaret Bakanlığı değerlendirmesi: Birlik onayından geçen dosya Bakanlık'a iletiliyor. Burada teknik inceleme yapılıyor ve ödeme kararı veriliyor.
Eksiksiz ve doğru hazırlanmış dosyalar için bu iki aşama ortalama 3-6 ay içinde tamamlanıyor. Yani Haziran'da başvurduysanız, Eylül-Aralık arası ödeme makul bir beklenti.
Pek çok firma beklediğinden çok daha uzun bekliyor — genellikle önlenebilir hatalar yüzünden.
Belge eksiklikleri: Birlik ek belge talep ettiğinde dosya askıya alınıyor. Yeni belgeler gelene kadar inceleme duraksıyor. Bu tek başına süreci 2-3 ay uzatabiliyor.
Fatura adı uyuşmazlığı: Faturalar şirket adına değil kişi adına düzenlenmiş veya başvurudaki şirket adıyla tam uyuşmuyorsa ret geliyor. Bu durumda yeniden başvuru gerekiyor — ve 3 aylık süre dolmuşsa başvuru hakkı da kaybediliyor.
Nakit ödeme: Elden yapılan ödemeler belgelenemediği için kabul edilmiyor. Tüm ödemeler banka transferiyle yapılmış olmalı.
Yetersiz stant fotoğrafı: Bakanlık stantın gerçekten kurulduğunu ve kullanıldığını görmek istiyor. Tek bir fotoğraf veya düşük çözünürlüklü görüntüler ek talebe yol açıyor. Farklı açılardan, net ve tarih damgalı fotoğraflar şart.
Belge hazırlığına fuara katılmadan önce başlamak en büyük farkı yaratıyor. Sözleşme imzalandığı anda bir dosya açın, tüm ödemeleri buraya kaydedin, fuarda sistematik fotoğraf çekin.
Şirketinizin teşvike uygun olup olmadığını önceden teyit etmek de sürpriz ret riskini ortadan kaldırıyor. Uygunsanız ve hesaplamanızı yaptıysanız, sürecin geri kalanı büyük ölçüde belge düzenine bağlı.
Deneyimli bir danışman eşliğinde hazırlanan dosyaların ek belge talebiyle karşılaşma olasılığı çok daha düşük — bu da ödemeyi doğrudan hızlandırıyor.